header
รายละเอียด
รหัสผลิตภัณฑ์1624
ชื่อผลิตภัณฑ์สรุปผลการดำเนินงานและถอดบทเรียน “การติดตามและประเมินผลตัวชี้วัดพัฒนาการสมวัย ปี 2560 – 2561” สถาบันพัฒนาอนามัยเด็แห่งชาติ
รายละเอียด

สรุปผลการดำเนินงานและถอดบทเรียน



“การติดตามและประเมินผลตัวชี้วัดพัฒนาการสมวัย ปี 2560 – 2561”



 



ส่งเสริมพัฒนาการเด็กสมวัย เป็นการตรวจคัดกรองพัฒนาการเด็ก โดยใช้คู่มือเฝ้าระวังและส่งเสริมพัฒนาการเด็กปฐมวัย (DSPM) แล้วผลการคัดกรองผ่านครบ 5 ด้าน (ด้านการเคลื่อนไหว ด้านกล้ามเนื้อมัดเล็กและสติปัญญา ด้านการเข้าใจภาษา ด้านการใช้ภาษา ด้านการช่วยเหลือตนเองและสังคม) ในการตรวจคัดกรองพัฒนาการครั้งแรก รวมกับเด็กพัฒนาการสงสัยล่าช้าที่ได้รับการกระตุ้นพัฒนาการ และประเมินซ้ำแล้วผลประเมินผ่าน 5 ด้านภายใน 30 วัน (สมวัยครั้งที่2) การเฝ้าระวังด้านส่งเสริมพัฒนาการเด็กสมวัย เป็นการเฝ้าระวังตั้งแต่ประเมินเด็กที่เข้ารับการตรวจคัดกรอง จนถึงพบเด็กพัฒนาการสงสัยล่าช้าที่ต้องได้รับการส่งต่อ เพื่อให้สถาบันเฉาะทางดูแล ให้คำแนะนำ ฝึกฝนกระตุ้นพัฒนาการอย่างถูกวิธี



สถาบันพัฒนาอนามัยเด็กแห่งชาติ ได้ทบทวนและวิเคราะห์ทำให้มีการกำหนดตัวชี้วัดที่ต้องเฝ้าระวัง 3 ตัว ดังนี้



1.ความครอบคลุม (ร้อยละ 90)



2.พัฒนาการสงสัยล่าช้า (ไม่น้อยกว่าร้อยละ 20)



3.เด็กพัฒนาการสงสัยล่าช้าได้รับการกระตุ้น/ติดตาม(ร้อยละ 100)



โดย ตั้งเป้าหมายว่าเด็กไทยอายุ 9, 18, 30 และ 42 เดือน ทุกคนที่อยู่อาศัยในพื้นที่รับผิดชอบ ต้องได้รับการคัดกรอง ร้อยละ 90 เด็กพัฒนาการสงสัยล่าช้าได้รับการกระตุ้น/ติดตามทุกคน (ร้อยละ 100) ทั้งนี้ พัฒนาการสงสัยล่าช้า ตั้งเป้าหมายไม่น้อยกว่าร้อยละ 20 และเป็นตัวชี้วัดสะท้อนคุณภาพการคัดกรองของผู้ประเมินพัฒนาการ ระบบข้อมูลและการติดตาม หน่วยงานภายในและภายนอกกระทรวงสาธารณสุขบันทึกข้อมูล          ผลการคัดกรองพัฒนาการเด็กตามช่วงวัย ผ่านโปรแกรมมาตรฐานข้อมูลด้านการแพทย์และสุขภาพ (HDC: Health Data Center) กระทรวงสาธารณสุข (43 แฟ้ม) ซึ่งได้มีการปรับเปลี่ยน Template ให้สอดคล้องกับความต้องการใช้ข้อมูลปรับปรุงการแสดงผลของระบบอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้ง่ายต่อการนำไปใช้ ผลการดำเนินงานในปี พ.ศ.2561 ระหว่างเดือน ตุลาคม 2560-มิถุนายน 2561 แสดงภาพรวมการดำเนินงานแยกตามเขตสุขภาพที่ 1-12 ซึ่งมีตัวชี้วัดค่าเป้าหมายที่ กระทรวงสาธารณสุข ติดตามการดำเนินงาน ได้แก่ ความครอบคลุม สงสัยล่าช้า ติดตามและสมวัย และผลการดำเนินงานตัวชี้วัดพัฒนาการภาพรวมเขตที่ 1-12 ณ วันที่ 4 กรกฎาคม 2561 พบว่า พบความครอบคลุมร้อยละ 81.4 พัฒนาการสงสัยล่าช้าร้อยละ 16.4 และติดตามร้อยละ 77.9 และสมวัยร้อยละ 95.9



 



 



 



การขับเคลื่อนงานพัฒนาการเด็กปฐมวัย





 



รูป แสดงการขับเคลื่อนงานพัฒนาการเด็กปฐมวัย



 



ปัญหาอุปสรรคการเฝ้าระวัง และแนวทางการแก้ไข



ปัญหา



สิ่งที่ได้ดำเนินการ



1. การติดตามเด็กสงสัยล่าช้าได้น้อย



เน้นย้ำความสำคัญของการติดตามพัฒนาการ  ถ้าเด็กทำได้ก่อนให้กลับมาได้ภายใน 2 สัปดาห์ และนัดติดตามอาการ 1 เดือน



เจ้าหน้าที่ทำความเข้าใจประเภทของประชากร type1และ3 เพื่อทำให้การลงบันทึกข้อมูลได้ถูกต้อง (type1=มีชื่ออยู่ในทะเบียนบ้านในเขตรับผิดชอบและอยู่จริง type3=มาอาศัยอยู่ในเขตรับผิดชอบแต่ทะเบียนบ้านอยู่นอกเขตรับผิดชอบ)



2. ขาดทักษะการสื่อสารระหว่างเจ้าหน้าที่และพ่อแม่ ผู้ปกครอง



สนับสนุนหลักสูตรแกนกลางการใช้คู่มือเฝ้าระวังและส่งเสริมพัฒนาการเด็กปฐมวัยสำหรับบุคลากรหน่วยบริการสุขภาพ (ครู ก)



จัดทำชุดทักษะการสื่อสาร scenario จำนวน 4 ตัวอย่าง ได้แก่



      - กรณีเด็กมีพัฒนาการสมวัย



      - กรณีเด็กมีพัฒนาการสงสัยล่าช้า            



      - กรณีเด็กมีพัฒนาการสงสัยล่าช้าจากการคัดกรองครั้งแรก



      - กรณีเด็กพัฒนาการสงสัยล่าช้าต้องส่งต่อ



3. พ่อแม่ ผู้ปกครอง ไม่ใช้คู่มือDSPM



เน้นย้ำเจ้าหน้าที่ให้เข้าใจและกระตุ้นให้พ่อแม่ ผู้ปกครองเห็นความสำคัญของการใช้คู่มือ DSPM



ค้นพบเด็กสงสัยพัฒนาการล่าช้าให้ได้ตามเป้าหมาย (ร้อยละ 20)



จากข้อมูลสถานการณ์พัฒนาการ 3 ปีที่ผ่านมา การใช้คู่มือ DSPM สามารถช่วยเด็กพัฒนาการสงสัยล่าช้าให้เด็กกลับมาสมวัยได้ประมาณ 300,000 คน



4. ไม่ได้รับการสนับสนุนหนังสือDSPM



สามารถ download ได้จาก website ของสถาบันพัฒนาอนามัยเด็กแห่งชาติหรือ QR code



5. ขาดงบสนับสนุนในการอบรม ครู ก



ประสานกองตรวจราชการ เพื่อของบสนับสนุนจากเขตสุขภาพ



กรมอนามัย ทำหนังสือแจ้งพื้นที่ขอการสนับสนุนงบประมาณ



 



ปัจจัยความสำเร็จการขับเคลื่อนงาน



การมีกลไก MCH Board และกลไกการขับเคลื่อนงานบูรณาการ 4 กระทรวง ผ่านคณะอนุกรรมการส่งเสริมเด็กปฐมวัยระดับจังหวัดที่เข้มแข็ง



มีการบริหารจัดการตามบริบทของพื้นที่



 



ประโยชน์ของระบบเฝ้าระวัง



ใช้เป็นเครื่องมือในการติดตามการดำเนินงานด้านพัฒนาการเด็กภาพรวมของประเทศได้



สามารถคาดการณ์แนวโน้มพร้อมประเมินผลกระทบที่จะเกิดขึ้นกับพัฒนาการเด็กไทย



เป็นกรอบแนวทางในการวางแผนการดำเนินงาน/แนวทางแก้ไขได้อย่างรวดเร็วและมีประสิทธิภาพ



 



สิ่งที่ต้องดำเนินการต่อ



1. รณรงค์คัดกรองพัฒนาการเด็กภาพรวมประเทศทุกปีในช่วงเดือนกรกฎาคม รวมกรุงเทพมหานคร สามารถดาวโหลดไฟล์คู่มือDSPM,DSPM PLUS และแบบรายงานผลการคัดกรองพัฒนาการเด็กปฐมวัย ได้ที่  https://goo.gl/XZPtNR



2. ประชาสัมพันธ์การใช้คู่มือ DSPM เช่น หนังสั้น info-graphic เป็นต้น



3. พัฒนาหลักสูตรแกนกลางการใช้ DSPM สำหรับบุคลากรหน่วยบริการสุขภาพ (ครู ก) แบบIntensive Course



4. รวบรวมสื่อจัดทำเป็น หนังสือ คู่มือ DVD ส่งให้พื้นที่ ตามความเหมาะสมแต่ละบริบทของพื้นที่



 



 



ช่องทางเผยแพร่ข้อมูล



เว็บไซส์หน่วยงาน สถาบันพัฒนาอนามัยเด็กแห่งชาติ



http://nich.anamai.moph.go.th/ewt_news.php?nid=&filename=index



 



เว็บไซส์กรมนามัย (DOH dashboard)



http://dashboard.anamai.moph.go.th/surveillance



 



เว็บไซส์สำนักปลัดกระทรวงสาธารณสุข (HDC : Health Data Center)



https://hdcservice.moph.go.th/hdc/reports/page.php?cat_id=edbcbbcabafae



 


รูป Display
หน่วยงานสถาบันพัฒนาอนามัยเด็กแห่งชาติ
ประเภทองค์ความรู้ (knowledge) ชุดความรู้ (Knowledge series) เอกสารหรือบทความทางวิชาการ (Document) ที่ได้จากการวิเคราะห์ สังเคราะห์ข้อมูล/ความรู้ (Synthesis of information/knowledge) รวมถึงผลการสำรวจ (Survey results) และผลการประเมิน (Evalation results)
 


กรุณาตอบแบบฟอร์มเบื้องต้นเพื่อรับข้อมูลทางสำหรับ Download แฟ้มข้อมูลทาง Email

หากอ่านไม่ออกกรุณา Click ที่ตัวอักษรเพื่อเปลี่ยนภาพ

อาจใช้เวลาสักระยะ ระบบจะส่งช่องทางสำหรับ Download เอกสารเหล่านี้ไปให้ท่านทาง Email กรุณาตรวจสอบกล่องจดหมาย Inbox และ Junk Mail ของที่อยู่ Email ที่ท่านได้ระบุในแบบฟอร์ม
ผู้ใช้บริการเว็บเมลของ Hotmail.com อาจมีปัญหาเรื่องการส่งอีเมลไปไม่ถึงแนะนำให้ใช้ผู้บริการเว็บเมลอื่นในการร้องขอ Download เอกสาร